Ademais
dos viadutos, Redondela
conta con moitas pontes, principalmente no seu casco urbano
que está bañado
por tres ríos: Alvedosa, Maceiras e Pexegueiro.
Entre os datos antigos de
pontes desaparecidas atopamos:
1665,
outubro, 19 Venda que fan Felipe de Piñeiro e Francisca Pereira y
Castro, veciños de Redondela, a Luis Gómez, toneleiro, da viña de
"la Puente de Esteiro", na freguesía de San Pedro de
Cesantes (Redondela, Pontevedra), polo prezo de 90 ducados...
1722. Foro
de la
casa en la
que vive Pedro Travieso junto
al
puente de Villavieja.
Esc.
p. de 1730 aparece el Procurador general de los mareantes dos
vicarios del gremio de Mar de la Villa, un mayordomo de S. Juan y
varios Mareantes reconociendose deudores a D. Mauro Vitorero y
Colugna de 600 pesos de a quince reales vellón destinado a pagar a
cada uno muro de la puente Lera según tienen escriturado.
No
1774 o Procurador Xeral do Mar, Antonio Amoedo, contratou ao canteiro
de Cedeira, Domingo Pereira, para construír
unha ponte na vila, que ese mesmo inverno tería que ser reparada por
mor dun asolagamento. 1854: Relación
de obras mandadas realizar por el Gobernador Civil. Redondela:
...3443 Rs. Vn. Para la remodelación del puente Torrado en Reboreda
Pontes
de Cabeiro
Ponte da Iglesia
Ponte de San Domingos
Ponte da Viela
Pontes
de Cedeira
Ponte da Bandeira (A Formiga)
Ponte do Carallás (Fortóns)
Ponte da Lama (Eira Pedriña)
Ponte do Muíño (Rande)
Ponte da Portela (A Portela)
 |
| Ponte da Lama, 2018 |
Pontes
de Cesantes
Ponte de Arribas
Ponte de Esteiro. Cruza o río
Pexegueiro. O atopo citado nun documento de 1665. Tivo gran
importancia na comunicación de Redondela con Cesantes, ata que en
1912 se construiu a estrada que cruza a Marisma (actual Avenida
Mendiño).
Ponte da Illa de San Simón. Une
as illas de San Simón e San Antón. Foi construido polo enxeñeiro
Alejo Andrade Yáñez como parte das infraestructuras necesarias para
a construcción do lazareto que entrou en funcionamento no 1842.
Daquela contaba con portalóns nos extremos para separar o lazareto
limpo (San Simón) do lazareto sucio (San Antonio, enfermos máis
graves).
Ponte de Novás. En xaneiro de
1910 baixo esta ponte da vía férrea, no barrio de Carballino,
apareceu un home morto. A causa da morte fora a asfixia ao cair nunha
canle empregada para regar as veigas.
 |
| Ponte da Illa de San Simón, 2008 |
 |
| Ponte de Esteiro, 2009 |
Pontes
de Chapela
Ponte Subida A Buraca (Igrexa)
Ponte Camiño da Cacharela
(Chapela): En Arealonga,
une Chapela con Teis sobre o rego Pugariño.
Ponte da Grila (Laredo): En
Arealonga, sobre o rego Maceira ou Espiñedo.
Ponte do Ps. Jesús Durán Troncoso
(Chapela)
Ponte Camiño dos Olmos (Angorén):
Sobre o río Fondón.
Ponte de Pasán (Igrexa):
Sobre o rego Pugariño, actualmente entubado. Neste camiño tamén
existe outra ponte para atravesar a autovía.
Ponte de Solla. O nome pode
deberse a ser construído polo canteiro do s. XVIII Pedro Solla. En
agosto de 1931 o Concello acorda colocar unha luz nesta ponte de
Chapela.
Pontes
de Negros
Ponte de Fixón-1 (Fixón)
Ponte de Fixón-2 (Fixón)
Ponte do Muíño (Fixón)
Ponte do Pregal-1 (Pregal)
Ponte do Pregal-2 (Pregal)
Ponte da Vía (Fixón)
Pontes
en Quintela
Ponte na Vía Vella do Ferrocarril
(Quinteiro)
Pontes
de Reboreda
Ponte das Barcias (Asnelle de
Arriba)
Ponte de Cadabal (San Paio de
Abaixo)
Ponte do Carballo (San Paio
de Abaixo). Destruido polo
asulagamento do 28 de setembro de 1932.
Ponte do Cotiño (San Paio
de Abaixo)
Ponte do Coutixo (San
Paio de Abaixo)
Ponte da Feixa (San Paio de
Abaixo). En marzo de 1910 apareceu un home afogado baixo
esta ponte.
Ponte das Laxes (San Paio de
Abaixo)
Ponte de San
Garrido. Atravesado polo Senda das Greas.
 |
| Ponte de San Garrido, 2009 |
Pontes de Redondela
A
Marca do Rei. Ponte que cruza o
río Maceiras ao entrar no casco urbano
de Redondela por Vilavella. (Ver
https://anecdotarioredondela.blogspot.com/2019/02/a-marca-do-rei-vilavella-redondela.html)
Ponte de Arango. En
xaneiro de 1910 acórdase no Concello arranxar unha pedra desta ponte
e tamén recompoñer a ponte que unía a Xunqueira co camiño da
estación.
Ponte de Fenosa ou
da Xunqueira. Como dixemos anteriormente, en xaneiro de 1910
acórdase no Concello recompoñer a ponte que unía a Xunqueira co
camiño da estación. Supoño que esta ponte era de madeira porque
atopo referencias a outra que se construíra no 1915 e que tamén era
deste material. Esta tamén debeu ser substituída poucos anos
despois, porque en setembro de 1929 “a ponte inmediata á
central eléctrica” atopábase medio derruída polas obras de
encanamento do río, e solicitábase a construción dunha ponte
provisional de madeira para evitar un rodeo dun quilómetro para
subir á estación.
Ponte dos Fornos.
Uniría a antiga rúa dos Fornos (de aí o seu nome), actual Xoán
Manuel Pereira, coas rúas Isidoro Queimaliños e Alfonso XII.
Aparece nun documento de 1605 como “Puente de Villavieja”.
Sería
destruído polo asolagamento do 28 de setembro de 1932.
Da indemnización concedida polo Ministerio de la Gobernación
o Concello adicou 3.443’57 pesetas á súa reparación. Desapareceu
coa construción da actual praza Ribadavia, proxectada en 1930.
Ponte de Julián
Peitudo. Chamada así polo dono
dunha taberna próxima á ponte. Une a Rúa Xoán Manuel Pereira coa
R. Figueiral. Destruída durante o asolagamento do 28 de
setembro de 1932, sendo logo reconstruída.
Ponte de Lima.
Construída en 1863. Co inicio da construción da primeira Praza
de Abastos da vila o 3-4-1887 tápanse 7 dos 15 ollos que tiña esta
ponte. Produciuse daquela a reclamación dos 3 médicos da vila
porque se impedía a entrada das mareas, non contando o proxecto con
estudos técnicos ao respecto e padecer numerosos defectos
lexislativos. Mais só se consegue atrasar a inauguración da obra
ata o 25 de xullo de 1891.
Posteriormente
o que quedaba desta ponte sería substituída pola chamada Ponte do
Concello, construída en formigón, que sería demolida en outubro de
1996 para facer outra máis ancha.
Ponte
Longa. Desaparecida en 1930 ao taparse
o río Alvedosa para construír
a praza Ribadavia. Unía Vilavella coa actual rúa Alfonso XII.
Aparece xa con este nome no século XVIII como lindeiro de Redondela
uníndoa con Vilavella. Casto Sampedro (Ver
https://anecdotarioredondela.blogspot.com/2020/04/sampedro-folgar-casto-antonio-redondela.html),
recolle
que anteriormente era
coñecida como Ponte
Ancha. Nos anos 30 do pasado século,
tamén chamada popularmente Ponte de
Matilde, homónima da Fonte
de Matilde, recibían o nome da
propietaria dunha taberna situada
no solar no que anos despois abriu a Cafetería
La Farola.
Ponte
de Paulino. Ponte que une o Paseo da
Xunqueira coa Avenida Ernestina Otero. Chamada así por ser
financiado polo dono do coñecido como Baile
de Paulino, que co tempo pasaría
a chamarse discoteca
Diva. A principios do s. XXI foi recuberta de madeira.
Ponte de Pasais.
O nome faría referencia aos pasos ou chanzos de pedra empregados
antigamente para cruzar o río. Ponte do século XIX, sería
arranxada no 1872 e posteriormente destruída polo asolagamento do 28
de setembro de 1932. Situada na rúa Pasais, actual Xoán Manuel
Pereira, une Redondela con Reboreda. Foi ampliada en dúas ocasións,
na segunda sería dotada de beirarrúas na marxe dereita no 2018.
Ponte da Praza.
Construída para dar acceso á Praza de Abastos. Coas obras do
recheo instalouse nun principio unha pasarela de madeira que sería
substituída pola actual ponte de pedra en 1956. Esta sería ampliada
no 2007.
Ponte da Portela.
Construída despois do recheo da Marisma para unir a Portela coa
Avenida de Santa Mariña. Ampliada no ano 2000.
Ponte da Ribeira.
Desapareceu coa desviación do río. Estaba situada ao final da
Alameda, máis ou menos á altura da Praza Santiago Apóstolo. Daba
acceso ao peirao e á Praza do Peixe.
Ponte da Xunqueira.
Une Vilavella co Paseo da Xunqueira.
Ponte de Vilavella.
Unía o barrio do Salgueiral coa rúa hoxe chamada Padre Crespo.
En 1933 non era máis cunha ponte de madeira xunto á conserveira
Otero Bilbao. Esta ponte desaparecería coa construción da
industria téxtil Regojo, tapándose un tramo do río.
 |
| Marca do Rei, 2018 |
 |
| Ponte da Portela, 2009 |
 |
| Ponte da Praza, 2009 |
 |
| Ponte de Julián Peitudo, 2009. |
 |
| Ponte de Pasais, 2009 |
 |
| Ponte de Paulino, 2008 |
 |
| Ponte do Concello e restos do vello, 2009 |
A finais dos 70 a necesidade de
desviar o tráfico da N-550 (Vigo-Pontevedra) do casco urbán
levou á construcción do “Scalextric”,
que se abriu ao tráfico o 13 de agosto de 1980. Esta estructura
dividiu Redondela e provocou numerosos accidentes por estreitarse a
vía no punto en que se une á Avenida de Santa Mariña. Ademáis o
paso inferior construído máis baixo do nivel do río sufre
continuos asulagamentos.
 |
| Scalextric, 2009 |
A partires do 2005
instaláronse varias pasarelas de madeira sobre os ríos que surcan o
centro de Redondela.
 |
| Pasarela da Alameda, 2009 |
Pontes
de Saxamonde
Ponte de Negral (Os Valos)
Ponte do Souto (Os Valos)
Ponte de Vilanova (Casal do
Monte)
Pontes
de Trasmañó
Ponte do Remixo
Ponte do Río Maior
Pontes
de Ventosela
Ponte da Barronqueira (Ventosela)
Ponte da Caramboleira (Vilar
do Mato)
Ponte Casal do Eido (Ventosela)
Ponte de San Garrido (Castiñeira).
Actualmente forma parte do sendeiro das Greas.
Ponte das Toxeiras (Vilar do
Mato)
Pontes
de Vilar de Infesta
Ponte de San Martiño (Igrexa)
Ponte da Pereira (Igrexa)
NOTA:
No 2008
iniciáronse as obras do AVE en Redondela enchendo o concello de
novas pontes e viaductos.
Fotos: J. Migueles
Autor: J. Migueles
BIBLIOGRAFÍA
Inventario Concello
de Redondela.
Casto Sampedro e a música do
cantigueiro Galego. 2 Vol. Xavier González Groba, 2013.
Fondo
Casto Sampedro.
Museo de Pontevedra.
Arredor de nós. Historia da Policía Local 1863-2003. Gonzalo
Amoedo López e Roberto Gil Moure. 2003.
Pares>Archivo Histórico
Nacional>Convento de Nuestra Señora de la Cerca (Santiago )
La Voz de Galicia.
Faro de Vigo
La Opinión
(xornal de Redondela)
Galiciana=>
El Pueblo Gallego, El
Correo de Galicia (ARX), El Diario de Pontevedra
