 |
1909, comisión de "Unión Redondelana". Consello da Cultura Galega.
|
Na
segunda metade do século XIX e principios do século XX prodúcese
unha forte emigración galega a Arxentina, Brasil e Uruguai como
principais destinos. Como vimos noutra entrada do blog, para os
redondeláns un dos principais destinos de Arxentina sería Villa
María. (Ver
https://anecdotarioredondela.blogspot.com/2021/12/redondelans-en-villa-maria-arxentina.html
)
Outras poboacións onde se asentarían os nosos veciños serían
Córdoba, Buenos Aires e Rosario.
Noutro
apartado tamén falamos do indiano Concepto López, natural de
Vigo, quen despois de facer fortuna en Arxentina mercou o Pazo de
Torres Agrelo.
(https://anecdotarioredondela.blogspot.com/2021/12/concepto-lopez-lorenzo-vigo-18reboreda.html
)
Coma
sempre que tratamos a emigración é moi difícil ofrecer datos de
todos os veciños e veciñas de Redondela que emigraron a Arxentina,
pero sirva esta pequena recompilación dos datos que vou atopando
coma unha homenaxe a todos eles.
O
primeiro emigrante en Arxentina do que atopo datos sería José
Antonio Lagos Lojo,
nado
en
Saxamonde en
1762
e
falecido en
Buenos Aires en
1831, aos 69 anos. Asistente ao Cabildo de 1810. O 16-10-1799 casou
en
Buenos Aires con
María Aniceta Villarino de la Torre. Tiveron
cinco fillos e cando menos un deles, Mariano
José Blas Lagos Villarino, viaxou
a Saxamonde
onde casou con Fermina
Navajas Cerezo e
deixou descendencia.
No
s. XVIII
Andrés Paz de la
Cruz,
natural de Redondela casaría en 1793 na provincia de Buenos Aires
con Marí Juana Crespo y Mendoza.
No
século XIX atopo os seguintes emigrantes:
-
Marcial Míguez,
emigra a Buenos
Aires en 1856. En
1860 a súa esposa Rosa Lamas seguía en Redondela. A
finais de 1892, o
cura de Redondela recibiu de Buenos Aires unhas “magníficas
sacras”
e un atril, regalo do seu amigo Manuel
Míguez Lamas.
Cabe
a posibilidade de que sexa fillo dos anteriores.
-
O
9 de marzo de 1875, saía do porto de Rio de Janeiro con destino ao
Rio da Prata o barco “Savoie” con máis de 380 pasaxeiros en
tránsito, entre eles viaxaban tres redondeláns: Eulogio
Milleiro Miguez, José María Milleiro e
Serafín Tojeiro Queimaliños.
-
Manuel Adolfo Boullón, natural de Santiago de Compostela e
casado en Redondela con Canstancia Dionisio Pombo emigra a Arxentina
a finais do s. XIX. No barco iniciaría unha relación con outra
muller e remataría sendo acusado de bigamia. (Ver
https://anecdotarioredondela.blogspot.com/2020/04/bigamia.html
)
- Ramón Bula Álvarez (Red.
20-11-1861/ Reboreda 1-2-1943). Emigrou
a finais do s. XIX. Con el
reunirase
tempo despois a
súa esposa, nacendo naquel país a súa filla Rita. En
Arxentina comezou traballando na cociña do
Hotel España e acabou sendo copropietario do mesmo. Xuntou un
importante capital, posuíndo varias casas naquel país. De
regreso en Redondela construíu
unha casa en Reboreda e rexentou
unha tenda de viño. Formou
parte da directiva da Beneficencia e da Comisión para as axudas que
o Centro de Redondela en
Arxentina
enviou en 1932.
-
Tomás Orge
Lago. Despois
de moitos anos en Buenos Aires regresou a Redondela, onde faleceu en
1898.
-
Antonio
Sampedro
(Red. 1852-La Carlota (Arx.), 1891). En
1875 casou en
La Carlota (Arx.) con
Ramona Burgos.
Emigración
a Arxentina na 1º metade do s. XX
No Nadal de 1908
os emigrantes de Redondela en Buenos Aires envían a cantidade de mil
pesetas para repartir entre os pobres.
En agosto de 1909
créase en Bos Aires a Unión Provincial de Residentes de
Pontevedra. Na súa directiva e como representante de Redondela
estaba Enrique Martínez. En 1911 elixiuse nova xunta
directiva, sendo nomeado polo noso distrito Alejandro Caballero.
En
1910 o xornal de Redondela La
Idea. Semanario Independiente,
anuncia
como
correspondentes en
Arxentina a:
en Buenos Aires, Paulino Lamas;
en Villa María (Arxentina), Silverio
Bermúdez;
en Rosario, José Gracía
Darriba.
O
5 outubro de 1912 procedente de Río de la Plata e con escalas en
Brasil e Lisboa, chegou a Vigo o transatlántico Aragón da
Mala Real Inglesa. Durante a travesía faleceron dous pasaxeiros de
enfermidade común: o pasaxeiro de terceira clase
José Pérez,
de oficio fogoneiro
e natural de Chapela, e un neno de corta idade fillo dun matrimonio
que viña a Vigo en primeira clase. Os dous cadáveres foron
arroxados ao mar.
 |
Zarzuela "Redondela enxebre", 1932. Vida Gallega
|
Hijos
de Redondela y su distrito
O
primeiro intento de crear unha asociación de redondeláns foi en
1909 coa
Unión
Redondelana,
pero por falta de adhesións esta iniciativa non chegou a bo porto.
Daquela
constituírase unha comisión formada por: presidente, José
Fernández;
vicepresidente, Paulino
Villar;
secretario, Jesús
Prego;
pro-secretario, Camilo
Fervenza;
tesoureiro, Luciano
Crespo;
pro-tesoureiro, Genaro
Rivas;
depositario, Juan
Míguez;
e vocais: José
García, Manuel Fervenza, Juan Queimalños, Joaquín López e
Manuel Bértola.
En
xaneiro de 1913 publicouse un manifesto polo que os veciños
residentes de Redondela e o seu distrito en Buenos Aires para
constituírse en “Centro Pro-Cultura y
Protección de los Hijos de Redondela y su Distrito”,
entre os asinantes figuraban: José Fernández, Paulino Villar,
Jesús Prego, Camilo Fervenza, Luciano Crespo, Genaro Rivas, Juan
Miguez, Fernando Docampo, Antonio Fernández, Isidoro Otero, Manuel
Fervenza, Benito Rivas, José García, David J. Rivas, Leodegario
Bujones, David Cortizas, José Estévez, Manuel Crespo, Serafín
Acuña, Emilio Pena, Valentín Rodríguez, Juan Lago, Manuel Sáa,
José Cal, Lorenzo Cal, Francisco Paz, Narciso Criado e
Enrique Nogueira. A Secretaría instalouse na rúa
Humbolt nº 2280, de Palermo (Buenos Aires).
Pouco
despois, en marzo de 1913, nun
acto celebrado no
salón da sociedade italiana “Lago di Como”, celebrouse a
elección da primeira xunta directiva de
Hijos
de Redondela y su Distrito:
José
Fernández,
presidente; Crisanto
Bula,
vice; Jesús
Prego,
secretario; Genaro
Rivas,
pro; Juan
Miguez,
tesoureiro; Luciano
Crespo,
pro. Vocais: 1º J.
David Rivas,
2º Isidoro
Otero,
3º Fernando
Docampo;
4º Leodegario
Bujones;
5º David
Cortizas.
Revisores de contas: Manuel
Muíños,
Francisco
Martínez e
Luis
Esteiro.
No
acto recibiron aplausos o xornal Nova Galicia, Fernando
González,
xornalista en Río de Janeiro que
estivera emigrado en Arxentina (Ver
https://anecdotarioredondela.blogspot.com/2022/01/fernando-gonzalez-gomez-rey-chiquito.html
).
Tamén se
leron
as cartas de adhesión das señoritas redondelás Carmen
e Sofía
Iglesias,
que
serían as primeiras asociadas. A
Secretaría instalouse na rúa Serrano 1267. Remataron a Asemblea
facendo un chamamento a todos os de Redondela de calquera lugar de
América para que se puxeran en comunicación coa sociedade e
cooperaran para fortalecela como socios e con doazóns para lograr os
fins fixados.
Axiña
contarían co seu propio local, e o 27 de setembro de 1913 tiña
lugar unha velada para inaugurar o “Centro de Cultura e Protección
Fillos de Redondela” na rúa Sáenz Peña 242.
 |
Crisanto Bula. Vida Gallega
|
Da
anterior directiva, Crisanto Bula Figueroa, era
o Presidente do Centro Fillos de Redondela en 1914. Naceu en
Redondela aproximadamente en 1885, era fillo dos xa citados Ramón
Bula Álvarez e de Emilia Figueroa Miguez. Casou en Redondela con
Leonor Contreras Valiñas o 16 de xullo de 1913. Baixo o seu mandato
recadáronse fondos para repatriar a varios redondeláns necesitados,
creándose unha comisión formada por Ramón Bula, José R.
Cabaleiro e Fausto C. Míguez. En
xuño de 1914, celébrase
un festival de teatro e música, tocándose entre outras dúas pezas
de Reveriano Soutullo, interpretadas pola orquestra da sociedade, os
solistas José
Táboas
e Arturo Fernández
e o gaiteiro Jesús
Seijo.
O
citado Crisanto
Bula Figueroa,
naceu
en Redondela aproximadamente en 1885, era fillo de Ramón Bula
Álvarez e de Emilia Figueroa Miguez. Casou en Redondela con Leonor
Contreras Valiñas o 16 de xullo de 1913.
 |
| José Clemente Sobral. Nova Galicia |
O 17
de marzo de 1915 foi nomeado presidente Juan Míguez,
que seguiu na liña de axudar aos necesitados nunha crise na que
escaseaba o traballo.
En
agosto dese mesmo ano de 1915 accede á presidencia o
escritor e poeta José
Clemente Sobral.
En
outubro homenaxea cun xantar aos líderes agraristas Basilio Álvarez
e Manuel Lustre Rivas.
No
mes de febreiro de 1916 a sociedade tiña a súa sede na rúa México
2963, cando
é nomeado presidente Jesús Prego,
quen se adicou a buscar novos asociados e recadou fondos para enviar
a Redondela en axuda ás familias de cinco mariñeiros afogados preto
das illas Cies.
Finalmente
a sociedade
disolveuse
en 1918 por
falta de colaboradores, apesares dos esforzos de Darío
Hermida, que
fora elixido presidente en marzo.
 |
| Juan Queimaliños Castro. Vida Gallega |
Intentouse
unha reorganización
en 1923 encabezada
por Jesús Prego.
Sete anos despois reinícianse estes traballos e, xa no mes de
xuño de 1930, anúnciase:
“Para
as familias dos náufragos dos vapores pesqueiros, recibíronse 2.570
pesetas enviadas desde Bos Aires, polo Centro de Redondela en
Arxentina e o seu distrito”; pero
non será ata novembro que se nomea unha comisión xestora formada
por: presidente, Juan
Queimaliños;
vicepresidente, Manuel
Muíños;
secretario, Manuel
Díaz;
pro-secretario, José
Iglesias;
tesoureiro, Venancio
Díaz;
pro-tesoureiro, Luciano
Crespo;
vocais: José
Rodríguez, Eudoro Táboas, Camilo Fervenza
(fillo), Manuel
Crespo
e Bernardino
Domínguez.
As reunións celébranse na casa cedida polo socio José
Iglesias.
Co
nomeamento como presidente de Manuel
Muíños,
en
abril
de 1931, dáse
por concluída a reorganización do
Centro
de Redondela y distrito.
O
10 de xaneiro de 1932 este centro organiza unha festa campestre no
recreo “Los
Álamos”,
sendo amenizada pola orquestra Apolo. O 29 de maio, baixo
a presidencia da comisión de festas de
Rafael Fontenla
Camiña,
celebran
a Festa da Coca cun festival no que se presentou a revista da
sociedade:
“Redondela
enxebre”.
(Ver
https://anecdotarioredondela.blogspot.com/2020/04/teatro-en-redondela.html
).
En
xullo dese mesmo ano este centro doará ao
Concello de Redondela
1.000 pesetas para material escolar, avisando que enviarán 2.000
máis. A
finais de ano entra na presidiencia José
García,
que será reelixido ao ano seguinte. Seguiranlle no cargo Juan
Queimaliños
(1935-37), Álvaro
García Hortas
(1937-1939), Leodegario
Bujones
(1939-42), José
Barcia
(1942-43), Ruperto
Táboas
(1943-45), José
Barcia (1945-46),
José Rodríguez
(1946-1948).
 |
Rafael Fontenla Camiña. Vida Gallega
|
En
1948 directiva estaría formada por: presidente Luciano
Crespo;
vicepresidente,
Leodegario
Bujones; secretario, Ramón Varela; pro-secretario, Francisco Míguez;
tesoureiro, Seraafín Pérez; pro-tesoureiro, José Docampo. Vocais:
Manuel Pérez, Santiago Barreras, Pinto Cal, Modesto Queimaliños,
Jacinto Cal e Antonio Queimaliños. Suplentes: Manuel Míguez,
Francisco verde, Carmelo Puga, Rogelio Santullo, Cándido Nieves e
Rufino Méndez. Revisadores de contas: José Rodríguez, Serafín
Corujeira e Juan Docampo.
Ese
mesmo ano a Comisión de Festas a compoñen: Presidente, Francisco
Míguez; secretario, Jacinto Cal e tesoureiro, José da Cal.
Colaboradores: Manuel Pérez, José Docampo, Fermín Puga, Manuel
Míguez, Piato Cal, Francisco Verde, Santiago Barreras, Juan Cal e
Jesús Cal. Comisión de señoritas: Gloria Cal, Carmen Varela,
Benedicta Blanco, Rosa Crespo, Rosa Pérez, Manuela Queimaliños,
Elisa Lago, Josefa Lago, Emilia Otero, Eulalia Lago, Chola Amoedo,
Olga Amoedo, Josefina Villar, Amparo Pérez, María de los Ángeles
Domínguez, Aida Puga e Rita Otero.
Tamén
en 1948 entrarían como novos socios: Cándido Prego, Emilia Otero,
Carmen Varela, Benigno Varela, Laura Amoedo, Fermín Amoedo,
Benedicta Blanco, Leodegario Barrera, Óscar Di Paoli, Tomás Alfaya,
Vicente Crespo, Rita Otero, Constante Balado, José Míguez, Nieves
Queimaliños, Ramona Míguez, Agustín Míguez, Américo Míguez,
Alfonso Iglesias, Leonardo Viñas, Esteban Agulla e Rosa Pérez.
 |
Directiva de 1948. Arquivo do Consello da Cultura Galega
|
Outros
emigrantes a Arxentina serían:
Francisco
Alfaya Blanco. Emigrou
cara a 1920.
Eugenio
José Alfaya Pérez. Nado
en Redondela en 1877. Emigrou a Buenos Aires.
Antonio
Alonso Álvarez.
En 1933
regresa de Buenos Aires con
Francisco Pena,
tamén
veciño de
Redondela, para
pasar uns
días cos seus parentes señores
Álvarez-Blanco en
Malvás
(Tui).
Ángel e Jacinto Cal Paz:
Emigrados en Buenos Aires, visitan Redondela en 1925.
Alfredo
Camiña Martínez “Desenvaina”.
Emigrou
a Arxentina e regresou a Redondela onde se converteu en garda
municipal, recibindo o alcuño
por
ameazar aos rapaces co sable.
Félix Casal Campo. Veciño
da Rúa
Ribero (actual Reveriano
Soutullo). Emigrou a
principios dos anos 30 a
Arxentina. Apesares de que
pertencera ao Grupo
Galeguista, volveu
para loitar no bando Nacional, acadando o grao de sarxento. Despois
da guerra marchou a Uruguai
e posteriormente volveu
a Arxentina. Faleceu en
General Roca (Arxentina), 1964, aos 47 anos.
Serafín Corujeira Fernández. Emigrou nos anos 20-30,
seguindo o mesmo destino os seus irmáns: Francisco, Victoriano,
Luis e Zoilo Corujeira Fernández.
Francisco
Crespo Rivas. Estivo
emigrado na Arxentina
na década de 1870, onde traballou como procurador e colaborador
na prensa. (Ver
https://anecdotarioredondela.blogspot.com/2021/01/francisco-crespo-rivas-n-redondela-f-29.html
)
Severo Crespo
Rivas. Irmán do anterior.
Faleceu
en Buenos Aires en
1930. Naquela cidade desempeñou
durante moitos anos o cargo de notario público.
J.
Docampo. A
finais dos 40 rexentaba cos seus fillos un almacén de comestibles e
o Bar
Warnes.
Santiago
Docampo. Propietario,
nos 40, dunha tenda de electricidade e radio.
Juan Domínguez. Perito
agrónomo, embarcou
para Buenos Aires en
1926.
“Chiribí”
Exrtremadouro.
Fillo
de Nicolás
Extremadouro
e
Dolores
“a Cacaracá”
José Fernández. Nos
40 en Belgrano vendía xeados e bebidas en
Lunch La Marquesita.
Manuel Fernández. En
Buenos Aires rexentaba nos 40 a confeitería e panadería La
Condal.
Antonio Fernández
Esteiro. Industrial
establecido en Arxentina. A finais de 1931 casou en Redondela con
Rosa Alfaya Docampo.
Faustino Fernández Esteiro.
Residía
en Buenos Aires en
1924,
correspondente de Tramancazos.
Camilo Fervenza Orge. Nos
40 propietario da reloxería-xoiería Casa
Orge.
Campio J. Fervenza. En
1948 anúnciase a empresa de transporte Sucesión
de Campio J. Fervenza.
Juan Fuentes Pérez.
Despois
dunha tempada cos seus familiares en
Buenos Aires é agasallado
cunha cea no Hotel España en
febreiro de 1930.
Álvaro
García Hortas. Nos
40 tiña un bar e un almacén de comestibles.
Celedonio
Gómez Figueroa.
En 1927,
este xove
redondelán
residente na Rep. Arxentina enviou once medallas de prata para que
foran disputadas entre os
equipos locais Betis e España, reforzados polo once do Redondela F.
C. Vence o Betis 6-0.
Benigno F.
González. Emigrante
en Buenos Aires realizou grandes aportes económicos á súa
parroquia natal. Trasmañó. (Ver
https://anecdotarioredondela.blogspot.com/2020/03/gonzalez-benigno-f-trasmano-emigrante-e.html
)
Manuel Lago
Otero (Saxamonde).
Cura
catedrático do Seminario Conciliar de Tui ascendido ao Diaconado en
1886. En 1922 párroco de General Paz (Arxentina). Probablemente sexa
o mesmo Manuel Lago que colabora con Casto Sampedro no Cancioneiro
aportando composicións como: “Sajamonde.
Antiguos reises”
ou “Sajamonde.
Aninovo.”
. (Ver
https://anecdotarioredondela.blogspot.com/2020/04/sampedro-folgar-casto-antonio-redondela.html
)
Claudio
López Lago (O
Viso). Emigrou
a Arxentina cara a 1905. En 1927 volve a visitar o Viso coa súa
esposa e filla, embarcando pouco despois cara a Cuba.
José Manuel
Loureiro Pérez “O Corviño”.
Emigrou a Arxentina no 1928 deixando en Redondela á súa esposa,
Genoveva González Tojeiro “dos
Pé de Pote”,
natural de Cesantes,
embarazada e cun neno de 5 anos. A reunificación non se faría
efectiva ata 1952 cando
a familia marcha a
Arxentina.
Carmen
Martínez (Redondela).
En abril de 1913 casou en Buenos Aires
co comerciante Juan González.
Bernardino
Míguez Blanco (Redondela).
Capitán do
primeiro equipo da vila, o
Redondela Foot-ball Club, fundado
en 1907,
poucos
meses
despois tivo que emigrar a Arxentina. (Ver
https://anecdotarioredondela.blogspot.com/2020/07/futbol-equipos.html
)
Jose Manuel Míguez Blanco
(Redondela).
En 1929 volveu a visitar
Redondela, sendo homenaxeado no salón que fora do
Círculo Mercantíl. En
1933 faleceu en Buenos Aires por complicacións despois dunha
operación
de garganta.
José
Manuel Míguez. Cara
a 1909 emigra a Arxentina.
En
1928 embarcará no vapor Sierra
Ventana,
para visitar Redondela despois de 19 anos de ausencia. Daquela era
secretario do Club Español. NOTA:
Cabe a posibilidade que sexa o mesmo que o anterior.
 |
| José Manuel Míguez. Céltiga |
Navidad María Miguez Lopez (Cedeira). Emigrou a
Arxentina con 14 anos, cara a 1904/1906. Era filla de José Miguez
Domínguez e Serafina López. Curiosamente as súas irmás emigrarían
a Brasil.
Manuel Míguez. Nos 40 en Buenos Aires tiña un negocio no que
vendía libros, xoguetes e reparaba calzado.
José, María, Antonia e Manuel Miguez Novás.
José naceu o 06.10.1891 e marchou á Arxentina entre 1917-1920.
Teodoro Orge Esteiro “Povedo”.
Comerciante establecido en Buenos Aires visita Redondela coa súa
familia en 1949.
José
Otero Lamas.
Comerciante
en Pergamino (Buenos
Aires)
remitiu
en 1926 ao
alcalde de Redondela, Saturno Cal,
200 pesetas
para
a
Asociación
de Beneficencia.
Serafín
Paradela. Socio
fundador e varias veces membro da directiva de Hijos
de Redondela y su distrito. Faleceu
en Buenos Aires en 1948.
Plácido
Paz Gómez. Comerciante
establecido en
Arxentina, que faleceu
en Buenos Aires
en
1940.
Emilio Pena Villasuso.
A finais de 1906 regresa a
Redondela falecendo uns meses despois.
Cándido
Pérez Giménez.
Nado
en 1888 en Redondela, emigrou a Arxentina a principios do século XX.
Fillo de Juan Perez e Ramona Giménez.
Ramón Pérez Soto. En
1917 aparece como socio da sociedade
Unión Galaica que funciona en Buenos Aires cun capital social de 300
millóns de pesetas. Esta empresa
é a primeira accionista nos ferrocarrís de Chile e Colombia,
ademais
de propietaria das minas de Copiapó nos
Andes. Nese
ano
de
1917, adquiriu
os planos do trazado da liña férrea de Ourense á fronteira
portuguesa para
continuar os traballos de construción.
Ángel
Puga Martínez. Nos anos 40 era
propietario dunha tenda de roupa en Arxentina.
 |
Fillos de redondeláns en Arxentina en 1948. Consello da Cultura Galega
|
Segundo
“Chicuelo” Puga Martínez. Moi
novo emigrou a Buenos Aires, de onde regresou en 1923 para contraer
matrimonio. Mestre e destacado deportista (Ver
https://anecdotarioredondela.blogspot.com/2020/07/futbol-os-precursores-futbolistas-da.html
),
volvería a emigrar a Arxentina en 1949 acompañado pola súa
familia. Pouco antes de xubilarse, en 1967, volvería a Redondela
para solicitar unha escola, co fin de ter dereito a unha pensión, a
cal non chegaría a desfrutar ao falecer pouco despois da súa
chegada.
Caridad
Queimaliños. Viúva
de José Fernández, primeiro presidente de Hijos
de Redondela y su distrito.
Faleceu en Villa Ballester (Arxentina) en 1948, aos 80 anos.
Juan
Queimaliños Castro. Secretario
de Hijos
de Redondela y su distrito en
1931. Dous
anos antes celebrara un banquete en Redondela para celebrar a
construción na Rabadeira da súa nova casa. En
1926 cedeu unha copa de prata para celebrar un campionato a dous
partidos a celebrar nas festas da Coca, o xoves e o domingo, o
Redondela FC e o Eiriña, de Pontevedra, contando con 3 reforzos cada
un.
Agustín
Rodríguez. En 1902 os lectores
do xornal redondelán La Idea en Buenos Aires poden abonarlle a el a
subscrición.
Prudencio
Rodríguez Fernández. Natural
de Redondela, en 1913 sería internado en un Asilo de alienados en
Buenos Aires.
¿?
Serín. Viúva emigrada en Buenos Aires en 1927, cando o seu
fillo de 9 anos, Claudio Pintos Serín, faleceu ao ser atropelado por
un coche na Ribeira.
Manuel
Soto (O Viso). Violinista formado no
conservatorio D'andrea, de Buenos Aires, que foi acompañado ao piano
polo profesor de música do Colegio de
P. P. Jesuítas, de Vigo, José
Iglesias nunha actuación celebrada en 1925 durante unha velada
teatral no local da Sociedade Agraria do Viso.
Soutullo.
Varios membros desta familia
emigraron a Arxentina.
Manuel
Soutullo. Nos 40, propietario
do almacén de comestibles El
Océano.
Prudencio
Suárez Míguez.
Fillo
de “Xan
Xan”.
Estableceuse
en Arxentina onde
casou con Corina
Walter.
José
Táboas Acuña (Cesantes).En
xaneiro de 1924 aparece citado como concelleiro de Redondela e en
novembro regresa de Arxentina polo que tan só debeu residir uns
meses naquel país.
Justo
S. Tojeiro.
Propietario nos 40 en Belgrano da Casa
Hylda,
tenda de zapatos e téxtil.
Bienvenido
Américo Ucha Puga.
Estudante
de Menciña, de 19 anos, faleceu
en Buenos Aires en
1935. Era fillo
de Bienvenido Ucha e Saladina Puga.
Despois
do golpe de estado militar que provocou o inicio da Guerra Civil,
Arxentina volve a converterse nun dos principais destinos, neste caso
para os exiliados, e nos anos 50 para outra ola de emigrantes en anos
de fame e penurias.
Desta
época como curiosidade podemos citar a participación do redondelán
Francisco
Cayetano Martínez
na fundación do equipo de fútbol Club Deportivo Español:
https://anecdotarioredondela.blogspot.com/2020/04/francisco-cayetano-martinez-un-dos.html
 |
Grupo que bailaba a Danza das Espadas nas festas do Centro de Redondela y su Distrito. Anos 40. Consello da Cultura Galega.
|
Autor:
Juan Migueles
BIBLIOGRAFÍA
SEREN
Nº3. Os Eidos: “A
vila dos mortos”. J. A. Orge
Quinteiro.
Arredor
de nós. Historia da Policía Local 1863-2003.
Gonzalo Amoedo López e Roberto Gil Moure. 2003.
Ernestina
Otero Sestelo. Pedagoga. Manuel Puga.
Ed. do Castro, 1992.
Redondela,
crónica dun tempo pasado. A Segunda República e o primeiro
franquismo. Gonzalo Amoedo e Roberto
Gil. Edicións do Castro 2002.
Galeguismo
e sociedade na Redondela da Segunda República.
Lois Barros. Edicións do Castro.
As
vilas de Redondela nos tempos do Catastro de Ensenada:
Xoán Miguel González Fernández. Ed.
Concello de Redondela.
A prensa en Redondela. Aproximación histórica
1883-1933. Gonzalo Amoedo e Roberto
Gil.
La Idea
O
cemiterio dos Eidos da vila de Redondela.
Xosé Manuel Moreira Docampo. Concello de Redondela, 2022.
En Galiciana-Biblioteca
Digital de Galicia. Xunta de Galicia:
http://www.galiciana.bibliotecadegalicia.xunta.es
=> El Pueblo
Gallego, Nova
Galicia, El Ideal
Gallego, Diario de Galicia (Santiago), La correspondencia gallega, El
Eco de Galicia, Boletín Oficial del Colegio Provincial de Médicos
de Pontevedra, El Correo de Galicia, La Idea, El Noticiero de Vigo,
La Integridad, El Progreso, El Diario de Pontevedra, Gaceta de
Galicia, El Heraldo Gallego, Céltiga, El Regional, La
Integridad…
Biblioteca
Nacional de España www.hemerotecadigital.bne.es=>
El Sol (Madrid), El Correo
Militar, El Liberal, La Correspondencia de España.
Faro
de Vigo
Gaceta
de Madrid
ABC:
http://www.abc.es/hemeroteca
http://www.csbg.net/
:
www.egu.es
https://www.geni.com/people/Jos%C3%A9-Antonio-Lagos-Lojo/6000000000462139377
https://www.genealogiafamiliar.net/getperson.php?personID=I182037&tree=BVCZ
http://geneanet.com
https://emigracion.xunta.gal/comunidade-ga/raiz/informacion-sobre-candido-perez-gimenez-redondela-pontevedra
Aportes: Celso Milleiro, Gonzalo Amoedo Diego Antonio Farto San José,
Alfonso Calvo, Carmen María Fernández Núñez e Paola Arrojo.
La Idea
Consello da Cultura Galega. Arquivo da Emigración Galega